Interakcje doustnych leków przeciwzakrzepowych

Doustne antykoagulanty z grupy antagonistów witaminy K (acenokumarol, warfaryna) to jedne z podstawowych leków o działaniu przeciwzakrzepowym. W praktyce mają jednak ograniczone zastosowanie, ze względu na ryzyko powikłań krwotocznych oraz konieczność stałego monitorowania.

Doustne antykoagulanty wchodzą w interakcje leków, prowadząc do osłabienia lub nasilenia działania przeciwzakrzepowego. Mechanizm powstawania tych interakcji obejmuje zaburzenia wchłaniania, działanie hamujące lub indukujące układ enzymów wątrobowych i zmniejszenie dostępności witaminy K, niezbędnej w procesie aktywacji czynników krzepnięcia krwi.

Jak działają doustne antykoagulanty?

Acenokumarol (Acenokumarol WZF, Sintrom) oraz warfaryna (Warfin) hamują w wątrobie aktywację czynników krzepnięcia zależnych od witaminy K, co powoduje wydłużenie czasu krzepnięcia krwi. Doustne antykoagulanty nie rozpuszczają istniejącego zakrzepu, ale zapobiegają jego narastaniu oraz powikłaniom zakrzepowo-zatorowym. Stosowane są w prewencji żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, zawału serca i mózgu oraz udaru mózgu, zwłaszcza u osób z grupy dużego ryzyka, czyli ze współistniejącym zespołem metabolicznym, chorobą wieńcową, cukrzycą, otyłością brzuszną czy niewydolnością serca. Działanie przeciwzakrzepowe rozwija się dopiero po upływie kilku dni od rozpoczęcia stosowania leku. W pierwszych dniach stosowania może nawet dojść do wzrostu ryzyka powikłań zakrzepowych, stąd, zaleca się podawanie doustnych antykoagulantów „na zakładkę” przez 2-4 dni z heparyną. Podczas leczenia acenokumarolem lub warfaryną konieczna jest stała kontrola parametrów krzepnięcia krwi (współczynnik INR zwykle powinien wynosić od 2 do 3,5).

Jakie leki nasilają działanie leków przeciwzakrzepowych?

Wzmożone działanie przeciwzakrzepowe doustnych antykoagulantów może nastąpić po przyjęciu następujących leków:

  • NLPZ (np. aspiryny, fenylbutazonu);
  • leków przeciwarytmicznych (np. amiodaronu, chinidyny);
  • antybiotyków (np. erytromycyny, klarytromycyny, amoksycyliny, tetracyklin, cefalosporyn I i II generacji);
  • chemioterapeutyków (fluorochinolonów, sulfonamidów);
  • leków hipolipemizujących (statyn, fibratów);
  • hormonów (androgenów, hormonów tarczycy).

Podczas stosowania doustnych antykoagulantów należy ograniczyć spożycie alkoholu oraz wyeliminować z diety sok żurawinowy, ze względu na ryzyko powikłań krwotocznych, szczególnie w przypadku zaburzeń czynności wątroby.

Jakie leki osłabiają działanie doustnych antykoagulantów?

Działanie przeciwzakrzepowe może ulec osłabieniu wskutek utrudnionego wchłaniania antykoagulantów z przewodu pokarmowego lub z powodu nasilonego metabolizmu wątrobowego tych leków.

Leki zmniejszające wchłanianie z przewodu pokarmowego to leki zobojętniające sok żołądkowy oraz żywice jonowymienne. Do induktorów metabolizmu należą niektóre leki uspokajające (np. fenobarbital) oraz przeciwpadaczkowe (np. karbamazepina). Należy zachować ostrożność także podczas stosowania doustnych środków antykoncepcyjnych oraz tiazydowych leków moczopędnych.

Pacjenci przyjmujący warfarynę lub acenokumarol powinni spożywać stałą i umiarkowaną ilość produktów spożywczych, zawierających witaminę K. Produkty bogate w witaminę K (np. brokuły, szpinak, sałata, kapusta) mogą nasilać działanie przeciwzakrzepowe, natomiast dieta uboga w witaminę K osłabia działanie doustnych antykoagulantów.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *